Từ cây dưới tán rừng đến nguồn thu ổn định
Dẫn chúng tôi theo triền núi đá dốc, anh Bình vừa phát cỏ vừa chỉ tay xuống những khoảng rừng phủ kín sa nhân tím. “Ngày trước bà con chủ yếu trồng ngô, trồng lúa nương. Mất nhiều công mà thu nhập không đáng là bao. Từ khi chuyển sang trồng sa nhân tím, cuộc sống đỡ vất vả hơn nhiều nhờ có thêm thu nhập”, anh nói. Những quả sa nhân tím khi chín được thu hái, sơ chế rồi bán cho thương lái, giá cả giao động từ 55 nghìn đến 60 nghìn đồng/kg tươi. Nhờ diện tích phát triển ổn định dưới tán rừng, với 0,7 ha, mỗi năm gia đình anh Bình có nguồn thu từ 60 triệu đến 80 triệu đồng.
Ảnh: Anh Vàng Seo Bình chăm sóc quả sa nhân tím.
Ở vùng biên còn nhiều khó khăn như Pà Vầy Sủ, đó là khoản thu nhập đáng kể. Điều đáng quý hơn là anh Bình không giữ kinh nghiệm cho riêng mình. Khi thấy cây sa nhân tím phù hợp với điều kiện tự nhiên của địa phương, anh chủ động vận động bà con cùng làm, hướng dẫn kỹ thuật trồng, chăm sóc và chia sẻ giống cho các hộ có nhu cầu. Từ một vài hộ ban đầu, đến nay đã có 5 hộ nghèo trong thôn mạnh dạn phát triển cây sa nhân tím. Nguồn thu nhập bình quân từ cây trồng này đạt khoảng 40 triệu đến 50 triệu đồng/hộ/năm. Một số gia đình từng thuộc diện khó khăn nay đã từng bước ổn định cuộc sống, có hộ đã thoát nghèo. Đó không chỉ là những con số, đó là những ngôi nhà được cứng hóa lại sau nhiều năm xuống cấp, là những đứa trẻ có thêm điều kiện đến trường, là những người dân vùng biên Pà Vầy Sủ có thêm niềm tin để bám đất, bám biên cương.
Trong số những hộ được anh Bình hướng dẫn có gia đình ông Giàng Seo Mua. Nhớ lại những ngày đầu, Ông Mua kể rằng bản thân từng khá e ngại vì chưa từng trồng loại cây này. “Thấy Bình làm hiệu quả nên mình thử làm theo. Sau vài năm cây phát triển tốt, thu nhập khá hơn trước nhiều”, ông Mua chia sẻ. Điều khiến người dân tin vào cây sa nhân tím không chỉ nằm ở giá trị kinh tế. Khác với nhiều loại cây trồng khác, sa nhân tím thích hợp với điều kiện tự nhiên vùng núi cao, đất dốc, có thể sinh trưởng dưới tán rừng, ít phải đầu tư lớn và không đòi hỏi nhiều công chăm sóc. Trên những triền núi đá dốc vốn khó canh tác, cây sa nhân tím vẫn phát triển xanh tốt, cho thấy khả năng thích nghi rõ rệt. Chính sự phù hợp ấy đã tạo nên lợi thế riêng cho vùng đất biên giới này.
Hướng đi từ lợi thế của núi đá
Pà Vầy Sủ là địa bàn miền núi biên giới với địa hình chia cắt mạnh, nhiều núi đá dốc, diện tích đất sản xuất nông nghiệp không lớn. Trong điều kiện đó, việc tìm kiếm những loại cây trồng vừa tạo sinh kế vừa phù hợp với hệ sinh thái tự nhiên luôn là bài toán khó.
Ảnh: Những quả Sa nhân tím đang đợi thu hoạch.
Với cây sa nhân tím đang cho thấy lời giải cho bài toán ấy. Không cần phá rừng để mở rộng diện tích sản xuất, người dân có thể tận dụng diện tích rừng hiện có để phát triển cây dưới tán. Điều này giúp nâng cao giá trị kinh tế trên cùng một đơn vị diện tích đất rừng, đồng thời góp phần bảo vệ tài nguyên rừng. Từ góc độ phát triển kinh tế vùng biên, đây là giá trị không nhỏ. Bởi khi người dân có thu nhập ổn định ngay trên chính mảnh đất của mình, họ có thêm động lực để gắn bó với quê hương, hạn chế tình trạng lao động rời địa phương tìm việc làm thời vụ. Những khóm sa nhân tím vì thế không chỉ mang lại nguồn thu, chúng đang góp phần giữ chân người dân nơi biên giới.
Trên những sườn núi đá tưởng chừng chỉ có gió, mây, đang kể một câu chuyện về một loại cây đang lặng lẽ gieo hy vọng trên mảnh đất Pà Vầy Sủ. Nhìn những quả sa nhân tím đang được thu hoạch, ít ai nghĩ rằng loại cây mọc dưới tán rừng lại có thể thay đổi cuộc sống của nhiều gia đình đến vậy. Từ một mô hình nhỏ của Vàng Seo Bình, cây sa nhân tím đang từng bước lan tỏa ở Seo Lử Thận, mở ra hướng phát triển kinh tế phù hợp với điều kiện tự nhiên của địa phương.
Cao Cường
